در سال ۱۹۸۴، سنت کیتس و نویس نخستین برنامه «شهروندی از طریق سرمایهگذاری» (CBI) جهان را راهاندازی کرد؛ ابتکاری جسورانه از سوی کشوری کوچک و تازهاستقلالیافته که به دنبال تنوعبخشی به منابع درآمدی خود بود. این مدل بهتدریج به الگویی جهانی تبدیل شد و کشورهایی مانند دومینیکا، گرنادا، آنتیگوا و باربودا و سنت لوسیا نیز آن را اجرا کردند.
در چهار دهه گذشته، این برنامهها میلیاردها دلار سرمایه جذب کرده و نقش مهمی در توسعه زیرساختها، آموزش، بهداشت و بودجه عمومی این کشورها ایفا کردهاند.
فشارهای بینالمللی و روایت غالب
در سالهای اخیر، ایالات متحده و اتحادیه اروپا فشارهایی برای سختگیری بیشتر در فرآیندهای بررسی امنیتی و شفافیت این برنامهها وارد کردهاند. اتحادیه اروپا حتی موضوع دسترسی بدون ویزا به حوزه شنگن را به اصلاحات نظارتی در این برنامهها گره زده است.
با این حال، تمرکز بیش از حد بر «سفر بدون ویزا» باعث شده سایر مزایای مهم شهروندی کارائیب کمتر مورد توجه قرار گیرد؛ مزایایی که برای سرمایهگذاران و خانوادههای بینالمللی اهمیت استراتژیک دارند.
مزیتهای مالیاتی؛ ساختارهای ساده و جذاب
یکی از مهمترین جذابیتهای شهروندی کارائیب، ساختار مالیاتی رقابتی آن است:
- در سنت کیتس و نویس و آنتیگوا و باربودا مالیات بر درآمد جهانی، مالیات بر عایدی سرمایه، مالیات بر ارث و مالیات بر ثروت وجود ندارد.
- دومینیکا مالیات بر درآمد داخلی (۱۵ تا ۳۵ درصد) دریافت میکند، اما مالیات بر عایدی سرمایه و ارث ندارد.
- گرنادا و سنت لوسیا درآمد داخلی را مشمول مالیات میکنند، اما درآمد خارجی و عایدی سرمایه خارجی عموماً معاف است.
برای کارآفرینان، سرمایهگذاران بینالمللی و خانوادههایی که به دنبال برنامهریزی مالی بلندمدت هستند، این چارچوبهای شفاف و ساده میتواند ابزاری قانونی برای حفظ و انتقال ثروت باشد.
سرمایهگذاری ملکی؛ بازدهی واقعی در کنار اخذ پاسپورت
در هر پنج کشور، مسیر سرمایهگذاری در املاک یکی از گزینههای دریافت شهروندی است. این بازارها با رشد گردشگری و افزایش تقاضای بینالمللی برای املاک لوکس ساحلی همراه بودهاند.
- بازده اجارهای سالانه معمولاً بین ۳ تا ۸ درصد گزارش میشود.
- مالیات سالانه ملک پایین و معمولاً بین ۰.۱ تا ۱ درصد ارزش ملک است.
- در گرنادا رشد ارزش املاک در سالهای اخیر قابل توجه بوده است.
در کشورهایی که مالیات بر عایدی سرمایه وجود ندارد، سود ناشی از افزایش قیمت ملک میتواند بدون کسر مالیات انباشته شود؛ موضوعی که جذابیت سرمایهگذاری را دوچندان میکند.
سرعت دریافت شهروندی؛ یک مزیت راهبردی
برخلاف مسیرهای مهاجرتی سنتی مانند اقامت دائم آمریکا یا کانادا که ممکن است سالها طول بکشد، برنامههای شهروندی کارائیب معمولاً طی ۶ تا ۸ ماه به نتیجه میرسند (مشروط به تأیید بررسیهای امنیتی).
این سرعت برای افرادی که به دنبال «پلن B» یا تنوعبخشی سیاسی و اقتصادی هستند، یک مزیت مهم محسوب میشود.
دسترسی جهانی گسترده
پاسپورتهای کارائیب امکان سفر بدون ویزا یا ویزای فرودگاهی به بیش از ۱۴۰ مقصد در آسیا، خاورمیانه، آفریقا و آمریکای لاتین را فراهم میکنند. بنابراین حتی اگر شرایط دسترسی به اروپا تغییر کند، شبکه گستردهتری از مقاصد بینالمللی همچنان در دسترس خواهد بود.
پوشش خانوادگی و کیفیت زندگی
بیشتر برنامههای CBI امکان افزودن همسر، فرزندان، والدین و در برخی موارد خواهر و برادر را در یک پرونده فراهم میکنند.
برای مثال:
- آنتیگوا و باربودا دارای مدارس بینالمللی با برنامه آموزشی IB است.
- دومینیکا از امنترین کشورهای منطقه کارائیب به شمار میرود.
- گرنادا میزبان دانشگاه معتبر دانشگاه سنت جورج است که در حوزه پزشکی شهرت جهانی دارد.
- سنت لوسیا در سالهای اخیر به مقصدی محبوب برای دورکاران بینالمللی تبدیل شده است.
جمعبندی
اگرچه فشارهای سیاسی بینالمللی ممکن است شرایط این برنامهها را تغییر دهد، اما ارزش شهروندی کارائیب صرفاً به سفر بدون ویزا محدود نمیشود.
ساختار مالیاتی رقابتی، فرصتهای سرمایهگذاری ملکی، سرعت دریافت تابعیت، امکان پوشش خانوادگی و تنوعبخشی جغرافیایی از جمله مزایایی هستند که این برنامهها را به گزینهای قابل توجه در استراتژیهای مهاجرتی و سرمایهگذاری بینالمللی تبدیل کردهاند.
*این گزارش بر اساس دادههای تحلیلی نیلا گلوبال و منابع معتبر بینالمللی تهیه شده است.
